Direct naar inhoud
Celine en Sam Celine en Sam

Verpleegkundig specialist en physician assistant: wie zijn ze en wat doen ze?

Kom je voor een afspraak naar het ziekenhuis, dan kan het zijn dat je wordt gezien door een verpleegkundig specialist (VS) of physician assistant (PA). Veel patiënten weten niet precies wat deze zorgprofessionals doen, of denken dat de PA een ‘assistent van de arts’ is. Dat de functies zo onbekend zijn, is niet vreemd: ze bestaan nog niet zo lang.

“Zelfs vrienden en familie moet ik vaak uitleggen wat mijn werk precies inhoudt,” vertelt VS Celine Veerman, werkzaam op de afdeling Cardiologie. Dat herkent Sami Charaf, PA in opleiding op de afdeling Cardiochirurgie: “Patiënten zijn verrast dat ik zoveel tijd voor ze neem.” 

Om meer duidelijkheid te geven, legden we Sami en Celine een aantal veelgehoorde misverstanden voor.

 

“Een VS of een PA is geen echte arts.”


Deels onjuist. PA’s en VS’en zijn opgeleid op masterniveau. Geen opleiding Geneeskunde, maar wel bevoegd om zelfstandig diagnoses te stellen, medicatie voor te schrijven en behandelingen uit te  voeren.

Sami: “We hebben ons eigen spreekuur. Je kunt het eigenlijk vergelijken met wat een basisarts doet. Bij complexe situaties of twijfels overleggen we natuurlijk altijd met de medisch specialist.”

Celine: “Een patiënt wilde ooit per se door de cardioloog worden gezien. Nadat ik zijn vragen had beantwoord en daar ruim de tijd voor had genomen, was hij juist blij. Patiënten kunnen mij direct bereiken bij vragen. Ook heb ik meer tijd voor een consult dan de cardioloog.”

 

“Een PA of VS is een soort assistent of vervanger.”

Onjuist. Beide functies zijn volwaardige rollen in het medisch behandelteam.

Sami: “Ik werk zelfstandig en ben geen assistent of vervanger van de arts. Dat geldt ook voor de VS. Voor de patiënt ben ik zijn of haar vaste aanspreekpunt. Waar nodig overleg ik met de specialist. Die houd ik sowieso op de hoogte van mijn patiënten.”

Celine: “Zo werkt dat ook bij mij. Ik zie veel patiënten na een hartinfarct, op de verpleegafdeling en de polikliniek. Ik stel de behandeling bij als dat nodig is en ik probeer patiënten het vertrouwen in hun eigen lichaam terug te geven.”

 

“Ik krijg dan zorg van mindere kwaliteit.”

Onjuist. Er is vaak juist méér tijd voor de patiënt.

Celine: “We leggen goed uit wie we zijn en welke ervaring we hebben. Zo ontstaat er vertrouwen. Onze rol voegt echt waarde toe. Indien nodig kan ik ook overleggen met bijvoorbeeld de huisarts.”

Sami: “We nemen zelf al veel zorgen weg bij de patiënt en pakken dingen op. Specialisten hebben daardoor meer tijd voor de zeer gespecialiseerde zorg. Dat is gunstig voor het hele team én voor de patiënt.”

 

“Als ik door een PA of VS word gezien, is dat omdat de arts even niet beschikbaar was.”

Onjuist. PA’s en VS’en hebben een eigen spreekuur en zijn vaste gezichten binnen het behandelteam.

Celine: “We zijn een opleidingsziekenhuis. Daarom hebben we veel artsen in opleiding op de afdelingen. Zij gaan na korte tijd door naar de volgende opleidingsplek, maar wij zijn en blijven een vertrouwd gezicht voor collega’s en patiënten.”

Sami: “We zijn dus geen noodoplossing, maar een waardevolle schakel. We werken nauw samen met de specialisten, ieder met onze eigen rol.''

 

Maar wat is dan precies het verschil tussen een VS en PA?

Celine: “Als VS heb je altijd een verpleegkundige vooropleiding. Ik voer medische taken uit, maar ik doe dit met een verpleegkundige bril op: ik kijk naar de hele patiënt. Ik let er bijvoorbeeld op dat medicatie op de goede manier wordt ingenomen, maar kijk ook naar de thuissituatie, eventuele mentale klachten, dat soort dingen.”

Sami: “Een PA werkt binnen het medisch domein en kan verschillende achtergronden hebben. Ik ben opgeleid als IC-verpleegkundige, maar je kan ook PA worden als je bijvoorbeeld fysiotherapeut of anesthesiemedewerker bent.”

 

Waarom vinden jullie je werk het mooiste dat er is?

Celine: “Ik heb als VS het beste van twee werelden: mijn verpleegkundige roots én de medische verantwoordelijkheden die ik nu heb.”

Sami: “De zelfstandigheid, de handelingen die ik mag doen en het contact met patiënten, dat vind ik het mooiste aan het werk als PA. Het is bijzonder te ervaren hoeveel je voor iemand kunt betekenen.”

Bekijk de vacatures:

Meer weten contact

Sami en Celine